Stand Up: film over jong zijn met een beperking

De Nederlandse film Stand Up ging deze week in première tijdens het Nederlands Film Festival. Eerder beleefde de film van regisseur en scenarist Mari Sanders al zijn wereldpremière op het Tribeca Festival in New York. Vanaf 12 november draait Stand Up in de Nederlandse bioscopen.

De film volgt Vera, een 23-jarige vrouw die na een ongeluk in een rolstoel belandt. Haar leven verandert van de ene op de andere dag. Dan ontmoet ze Xander, een jonge stand-upcomedian die al sinds zijn geboorte een rolstoel gebruikt. Hij kent de wereld waar Vera ineens mee te maken krijgt. Sanders heeft zelf een beperking en schreef het scenario vanuit eigen ervaring. Ook hoofdrolspelers Lucia Zemene en Daan Buringa brachten hun eigen perspectief mee. Bij het maken van de film stelde Sanders zichzelf steeds de vraag wat het betekent om een verhaal van binnenuit te vertellen.

Een ander verhaal over beperking

In films over een beperking draait het vaak om verlies, medelijden of een groot drama rond het ongeluk. Sanders kiest een andere ingang. Vera moet wennen aan haar nieuwe lichaam, terwijl haar leven doorgaat. Ze wordt verliefd, zoekt haar plek en moet opnieuw uitvinden wie ze wil zijn. Dat maakt Stand Up juist zo interessant. De beperking van Vera is aanwezig, soms pijnlijk aanwezig zelfs. Tegelijk blijft ze een jonge vrouw die botst met zichzelf en met de mensen om haar heen. Vera hoeft daarbij geen voorbeeld te zijn. Ze is zoekend, scherp en soms behoorlijk ingewikkeld, zoals jonge mensen dat kunnen zijn. Sanders vertelde aan het Filmfonds dat hij vaak hoort hoe mensen met een beperking zich ergeren aan films waarin het drama van de handicap centraal staat. Met Stand Up wilde hij dichter op de details zitten die je pas kent als je zelf met een beperking leeft.

Talent dat te weinig wordt gezien

Voor de casting zocht Sanders bewust naar acteurs met een beperking. Dat bleek meteen veel te zeggen over de filmwereld. Via de gebruikelijke castingkanalen kwamen er geen reacties. Toen Sanders de oproep via zijn eigen netwerk en organisaties voor mensen met een beperking verspreidde, kwamen er in één weekend tachtig aanmeldingen binnen. Daar zit precies de pijn. Het talent is er, de sector weet het alleen vaak niet te vinden. Sanders besloot daarom geen gewone casting te doen. Hij organiseerde twee weekenden met opvallende talenten en zag daar scènes ontstaan die hij nog niet eerder in films had gezien. Uiteindelijk schreef hij de hoofdrollen op het lijf van Lucia Zemene en Daan Buringa. Voor Sanders gaat Stand Up daarmee verder dan één film. Hij wil laten zien wat er gebeurt als mensen met een beperking zelf betrokken zijn bij verhalen over hun leven.

Toegankelijkheid op de set

Ook achter de schermen werd duidelijk hoe weinig vanzelfsprekend toegankelijkheid nog is. Sanders vertelde dat draaien op locatie soms betekende dat hij tien minuten met de auto moest rijden om bij een rolstoeltoilet te komen. Dan is je pauze ineens geen pauze meer, maar een noodzakelijke rit naar de wc. Met Stand Up hoopt Sanders de filmwereld vooruit te duwen. Hij noemt de film een mogelijke blauwdruk voor toegankelijkheid. De film laat zien wat er nodig is om makers en acteurs met een beperking echt mee te laten draaien op een set.

Vanaf 12 november te zien

Vanaf 12 november is Stand Up te zien in Nederlandse bioscopen en theaters. Voor mensen met een beperking is dat een film om in de gaten te houden. Het verhaal komt van makers en acteurs die weten hoe het voelt als de wereld ineens anders naar je kijkt. In Stand Up dragen jonge mensen met een beperking zelf het verhaal. Dat alleen al maakt deze film de moeite waard.

Bronnen: Support Magazine en Filmfonds
Beeld: Triple P Entertainment